سەگڤان هالۆ
سەرۆک مەسعوود بارزانی، بە درێژایی مێژووی سیاسیی خۆی، بە سیاسەتمەدارێکی حەکیم و لێهاتوو ناسراوە؛ کە توانیویەتی لە قۆناغە هەستیارەکاندا ڕۆڵێکی گرنگ بگێڕێت. لەم سەردەمەی ئاڵۆزیی ناوچەکەدا، کاریگەری و ڕۆڵی ئەو لەنێو پێکهاتە سیاسییەکانی ناوچەکەدا بەڕوونی بەرچاو دەکەوێت، بەتایبەتی لە هەوڵەکانی بۆ کۆتاییهێنان بە شەڕ و چەسپاندنی ئاشتی.
دیپلۆماسیەتی چالاک
سەرۆک بارزانی هەمیشە هەوڵی داوە پەیوەندییەکی هاوسەنگ لەگەڵ هەموو لایەنەکانی ناوچەکەدا بە شێوەیەکی لۆژیکییانە پەیڕەو بکات. ئەم شێوازە دیپلۆماسییە بووەتە هۆکارێکی گونجاو بۆ دامەزراندنی پەیوەندی لە نێوان لایەنە جیاوازەکاندا. ئەزموونی درێژخایەنی بارزانی لە مامەڵەکردن لەگەڵ هێزە فرەلایەنەکاندا، دەتوانێت ڕێگەیەکی گونجاو بۆ لەیەکگەیشتن دابین بکات.
هەوڵە نێودەوڵەتییەکانی سەرۆک بارزانی بۆ ئاشتی
سەردانی ڤاتیکان و ئیتاڵیا
چوونی سەرۆک بارزانی بۆ لای پاپای ڤاتیکان و دیداری لەگەڵ حکوومەتی ئیتاڵیا، نیشانەی ڕوونی ئەو بینینە فراوانەیە کە سەرۆك بارزانی لە چارەسەرکردنی کێشەکانی ناوچەکەدا هەیەتی. ئەم سەردانە گرنگییەکی تایبەتی هەیە، چونکە پاپا و ڤاتیکان هەمیشە ڕۆڵێکی گرنگیان لە دامەزراندنی ئاشتی و گفتوگۆی ئایینیدا بینیوە. سەرۆك بارزانی بە بەکارهێنانی کەناڵە نێودەوڵەتییەکان و پشتگیریی لایەنە جیهانییەکان، هەوڵی داوە زەمینەیەکی گونجاو بۆ چارەسەری ناکۆکییەکانی ناوچەکە دروست بکات.
ڕۆڵگێڕان لە نێوان لایەنە کوردییەکان
کۆبوونەوەکانی تۆم باراک (نوێنەری ئەمریکا بۆ سوریا) و مەزلووم عەبدی (فەرماندەی هێزەکانی سوریای دیموکرات) بە ئامادەبوونی سەرۆك بارزانی لە هەولێر، هەروەها پەیوەندیی تەلەفۆنیی سەرۆک بارزانی لەگەڵ میری قەتەر، بەڵگەی زیندوون لەسەر کاریگەریی جەنابیان. دەتوانم بڵێم جەنابی سەرۆک بارزانی وەک مەرجەعی نەتەوەی کورد بەگشتی لەسەر ئاستی هەر چوار پارچەی کوردستان و سەرتاسەری جیهان، هەوڵە سیاسی و دیپلۆماسییەکانی بوونە هۆی یەکبوونی کورد؛ بەجۆرێک کە هیچ کات بەم شێوەیە کورد یەک دەنگ و یەکگرتوو نەبووە. خۆپیشاندانی کوردستانیان لە سەرتاسەری جیهان کە لە هەموو لایەکەوە بە یەک دەنگ هاواریان دەکرد: “یەکە یەکە کوردستان یەکە، یەکە یەکە کورد یەکە”، نموونەی ئەم یەکڕیزییەن.
ئەم یەکگرتنەی کورد هەروەها بووە هۆی پشتگیریی وڵاتە زلهێزەکان لە کورد و کۆتاییهێنان بە شەڕی نێوان حکوومەتی سووریا و هەسەدە. هەموو ئەمانە بەڵگەی زیندوون لەسەر ڕۆڵی هێژا سەرۆک بارزانی. ئەم کۆبوونەوانە نیشانی دەدەن کە بارزانی تەنها ڕۆڵێکی ناوخۆیی ناگێڕێت، بەڵکو پردێکی گرنگە لە نێوان لایەنە کوردییەکان و هاوپەیمانە نێودەوڵەتییەکاندا. هەولێر بووەتە سەنتەرێکی دیپلۆماسی بۆ دامەزراندنی گفتوگۆ و هەماهەنگی لە نێوان هەموو لایەکدا.
پەیوەندیی ڕاستەوخۆ لەگەڵ سەرۆکی کاتیی سوریا
پەیوەندیی تەلەفۆنیی سەرۆك بارزانی لەگەڵ ئەحمەد شەرع (سەرۆکی نوێی سوریا)، دەرخەری ئەو هەوڵە بەردەوامەیە کە بۆ پاراستنی ئاسایش و ئارامی لە سووریا دەیخاتە ڕوو. ئەم پەیوەندییە ڕاستەوخۆیە نیشانەی هەماهەنگی و هاوکارییە لە نێوان هەرێمی کوردستان و سووریای نوێدا، کە دەتوانێت ببێتە بنەمایەک بۆ چارەسەرکردنی کێشەکانی کورد و بەدەستهێنانی مافە ڕەواکانیان لە ڕۆژئاوا.
لە هەمان کاتیشدا، نابێت ڕۆڵی بەڕێزان سەرۆکی هەرێمی کوردستان و سەرۆکی حکوومەتی هەرێمی کوردستان نادیدە بگیرێت، کە هەر لە سەرەتای شەڕەکەوە تاکوو ئێستا لە پەیوەندیدا بوونە لەگەڵ گشت لایەنە پەیوەندیدارەکان و کاریگەریی بەهێزیان هەبووە لەسەر کۆتاییهێنان بە گرژی و ئاڵۆزییەکان و ڕێککەوتنی ئێستای نێوان هەسەدە و حکوومەتی سووریادا.
دەزگای خێرخوازیی بارزانی و کەمپینی “ڕەنجی ڕووداو”یش بە هەمان شێوە و بە بەردەوامی ڕۆڵێکی مەزنیان بینی لە گەیاندنی هاوکاری و کۆمەک بۆ ڕۆژئاوا، بە مەبەستی کەمکردنەوەی ئازار و مەینەتییەکانیان لە هەموو ڕوویەکەوە.
سەرۆک بارزانی و ئەزموونی مامەڵەکردن لەگەڵ هێزە چەکدارەکان
وەک ڕابەرێکی کورد کە ساڵانێکی زۆر ئەزموونی لە مامەڵەکردن لەگەڵ هێزە چەکدارە جۆراوجۆرەکان لە عێراق و سووریا هەیە، سەرۆك بارزانی تێگەیشتنێکی قووڵی هەیە لە داینامیکییەتی ئەم هێزانە. ئەم زانیارییە دەتوانێت یارمەتیدەر بێت لە دامەزراندنی کەناڵەکانی گفتوگۆ و کەمکردنەوەی پێکدادانەکان.
ئامانجە هاوبەشەکان
لە ئێستادا، ئاسایشی سووریا و هاوسەنگیی ناوچەکە لە بەرژەوەندیی هەموو لایەکدایە، لەوانیش کوردانی ڕۆژئاوا و هەرێمی کوردستان. هێژا سەرۆک و مەرجەعی کورد، بارزانی، دەتوانێت گرنگیی ئەم هاوبەرژەوەندییانە ڕوون بکاتەوە و هانی لایەنەکان بدات بۆ دۆزینەوەی چارەسەری سیاسی. ئەو هەوڵانەی کە سەرۆك بارزانی بۆ یەکگرتنەوەی لایەنە جیاوازەکان خستوویەتە ڕوو، دەسەڵاتی ئەوە پیشان دەدات کە بە گفتوگۆ و دیپلۆماسی دەتوانرێت ئاشتی بەدی بهێنرێت.
ئەنجام
سیاسەتی حەکیمانەی سەرۆک مەسعود بارزانی لەسەر بنەمای گفتوگۆ، هاوسەنگی و ڕێزگرتن لە مافە یاساییەکان بنیات نراوە. ئەم ڕێبازە، کە بە سەردانی ڤاتیکان، نێوەندگیری لە نێوان لایەنە کوردییەکان و پەیوەندیی ڕاستەوخۆ لەگەڵ سەرکردەکانی سوریا پشتگیری کراوە، دەتوانێت ببێتە نموونەیەکی باش بۆ چارەسەرکردنی ناکۆکییەکان لە نێوان گشت لایەنەکاندا.
بە بەکارهێنانی ئەزموون و کاریزمای سیاسیی خۆی، سەرۆك بارزانی سەلماندوویەتی کە دەتوانێت ڕۆڵێکی گرنگ بگێڕێت لە جێگیرکردنی ئاشتی لە ناوچەکە و پاراستنی بەرژەوەندیی گشتی.
هێژا سەرۆک بارزانی ئاشتی لە کوێ بێت، ئەو لەوێدا ئامادەیە. ئەم سیاسەت و ستراتیژییەی سەرۆك بارزانی لە ناوچەکەدا، بۆ پاراستنی کوردە لە هەڕەشە و مەترسییەکان و لە هەمان کاتیشدا چەسپاندنی سەقامگیریی سیاسییە کە بە بەرژەوەندیی هەموو لایەک دەشکێتەوە.
بەڕێز مەسروور بارزانی، سەرۆكی حكوومەتی هەرێمی كوردستانیش وەک ئەندازیاری ئاسایش و دەوڵەتمەدارێکی خاوەن دیدگای ستراتیژی، بە ئیرادەیەکی پۆڵایین و دوور لە ژاوەژاوی میدیایی، تەواوی وزەی خۆی بۆ بنیاتنانەوەی ژێرخانی وڵات و بەدامەزراوەییکردنی حکوومەت تەرخان کردووە. ئەو لەناو گێژاوی قەیرانەکاندا وەک سەرکردەیەکی خۆڕاگر دەرکەوت، کە لەرێگەی شۆڕشی ئاوەدانی، چاکسازیی ڕیشەیی و بەدیجیتاڵکردنی سیستەمەوە، هەوڵ دەدات متمانە و خۆشگوزەرانی بۆ هاووڵاتییان مسۆگەر بکات. وەک پیاوی تەنگانە و بڕیارە قورسەکان دەناسرێت، کە دروشمی “کوردستانێکی بەهێز”ی کردووەتە نەخشەڕێگایەک بۆ پاراستنی قەوارەی هەرێم و بوژاندنەوەی ئابووریی نیشتمان.