Kurdî  ■  كوردی  ■  عربي
MON, 21 SEP 2020 06:43 Erbil, GMT +3
پارتی دیموکراتی کوردستان
نوێبوونەوە . دادپەروەری . پێکەوەژیان
 

جینۆسایدكردنی بارزانییه‌كان ئه‌نفالكردنی كوردستان
| KDP.info


د.محمد خدر مولود 

37 ساڵ به‌ر له ‌رۆژێكی وه‌كو ئه‌مرۆ و له‌ 31-7-1983دا بارزانییه‌كان له‌ قوشته‌په‌ جینۆسایدكران. ئه‌و رۆژه‌  كه‌ لای ئه‌نجامده‌رانی حزبی به‌عسی عه‌ره‌بی، رۆژی پیرۆزی شۆفینیانه‌ی كوده‌تاچیانه‌ و له ‌كه‌لتووره‌كه‌یاندا به‌ ‌هێمای (17-31ی ته‌مموز) ئاماژه‌ی پێده‌درێت، پرۆسه‌كه‌ كارێكی نه‌خشه‌ بۆدارێژرابوو.

ئه‌م پرۆسه‌ به‌دناوه‌ قێزه‌ونه‌ وه‌حشیگه‌راییه‌ به‌ نه‌خشه‌ و پلانی وورد و له‌ فه‌رهه‌نگ و هزری نامه‌ردانه‌و دیكتاتۆریانه‌ی به‌غدا دا به ‌سێ قۆناغ و له‌ ماوه‌ی (10- 12 رۆژ) دا پیاده‌كرا. سه‌ره‌نجام هه‌شت هه‌زار (8 هه‌زار پیاو و خوورتی بارزانییان) جینۆسایدكران.

پرۆسه‌ی به‌دناوی (جینۆسایدكردنی بارزانییه‌كان) له‌ كۆمه‌ڵگا زۆره‌ ملێیه‌كانی سنووری پارێزگای هه‌ولێر و ده‌وروبه‌ری كه‌ له‌ (قوشته‌په‌، به‌حركه‌، هه‌ریر، دیانا) ئه‌نجامدرا، له‌ مێژووی كاره‌ساتباری نامرۆڤانه‌ و هۆلۆكۆست و ئه‌نفال و جینۆسایدكردنی كوردستاندا له‌ سه‌رده‌می جه‌مسه‌رگیری رۆژهه‌ڵات و رۆژئاوادا له‌م دوو روانگه‌یه‌ی خواره‌وه‌دا  پێگه‌و به‌هاو تایبه‌تمه‌ندیه‌تی خۆی هه‌یه‌:   

یه‌كه‌م: هه‌ڵقه‌ناندن و ڕاگوێزانی بارزانییه‌كان به ‌خاووخێزانه‌وه‌ له ‌زێد و ئاوایی و شار و شاره‌دێیه‌كانی خۆیان و راگواستنی زۆره‌ملێییان بۆ كۆمه‌ڵگا زۆره‌ملێییه‌كانی (قوشته‌په‌، به‌حركه‌، هه‌ریر و باتاس، دیانا) له‌ دوای ساڵی 1975 و نسكۆی شۆڕشی ئه‌یلوولدا روویدا  خودی پرۆسه‌ی راگواستنه‌كه‌ له‌گه‌ڵ وێرانكردن و سووتماك كردنی ده‌ڤه‌ری بارزان، له‌ یاسای نێوده‌وڵه‌تی تایبه‌ت به‌ جینۆساید به‌ یه‌كه‌مین پرۆسه‌ی جینۆسایدكردن هه‌ژمارده‌كرێت.

دواتر ره‌شبگیری پیاو و زه‌لام و نێرینه‌ی خوورت و جیاكردنه‌وه‌یان له‌ خێزان و خوشك و كچ و ئافره‌ت و ژن و ماڵو منداڵیان له‌ كۆمه‌ڵگه‌ زۆره‌ملێییه‌كاندا له‌ شه‌وانی (31ی ته‌مووز تا 11ی ئابی سالی 1983) دا به‌ پرۆسه‌ی دووه‌می جینۆسایدكردن هه‌ژمارده‌كرێت.

دووه‌م: ئه‌م پرۆسه‌یه ‌و سه‌ركه‌وتنی به ‌گوێره‌ی ئه‌و به‌رنامه‌یه‌ی كه‌ ئه‌نفالچی و جینۆسایدچییه‌كانی به‌غدا دایانڕشتبوو، بووه‌ ده‌سپێك و سه‌ره‌تایه‌ك بۆ دارشتنی پلانێكی گه‌وره‌ی گشتگیر به ‌مه‌به‌ستی پاكتاوكردن و ئه‌نفالكردن و كیمابارانكردنی ته‌واوی كوردستان.

پرۆسه‌كه‌ هه‌روا كه‌وته‌وه‌، دوای جینۆسایدكردنی بارزانییه‌كان، بۆردوومان و جینۆسایدكردنی كۆمه‌ڵگای (زێوه‌) له‌ودیووی سنوور له‌ 9-6-1985 ده‌ستی پێكرد و درێژه‌ی كێشا، له ‌دۆڵی خۆشناوه‌تی وشێخ وه‌سان و بالیسانه‌وه‌ تا كیمیابارانی  هه‌له‌بجه‌و ئه‌نفالكردن به‌ هه‌ر( 8) قۆناغه‌كه‌ی و ته‌واو بوونی به‌ پرۆسه‌ی (خاتمة‌ الا‌نفال) دا.

ئه‌وانه‌، ئه‌و زنجیره‌ تاوانه‌ نامرۆڤانه‌ وه‌حشیگه‌رییانه‌ن له ‌دوای جینۆسایدی بارزانییه‌كانی قوشته‌په‌وه‌ له‌ مێژووی تازه‌دا بوونه‌ته‌ په‌ڵه‌یه‌كی دیكه‌ی قێزه‌ونی ڕه‌شی چڵكنن به‌ نێوچه‌وانی به‌غداوه‌ لكاون. 

له‌ یادی 37 ساڵه‌ی جینۆسایدكردنی بارزانییه‌كان چی بكه‌ین باشه‌ ..؟ بۆ له‌مه‌ودوا چۆن مامه‌له‌ له‌گه‌ڵ ئه‌م كه‌یسه‌ و ته‌واوی كه‌یسه‌ زۆر و زه‌وه‌نده‌كانی دیكه‌ی ئه‌نفالدا بكه‌ین ..؟ 

ئایا هه‌ر ساڵانه‌و مانگانه‌و رۆژانه‌ داوای قه‌ره‌بووی یاسایی و ماددی له‌ حكومه‌تی به‌غداوه‌ بكه‌ین ..؟ به‌ حكومه‌تی ئێستای كازمیه‌وه‌ش ..؟  ئایا هه‌ر چاوه‌ڕوانی قسه‌و به‌ڵێنی بێ كرداری به‌غدابین تا ئه‌م كه‌یسه‌ تۆز لێنیشتوانه‌ی سه‌ر ره‌فه‌كانی به‌غدا ده‌جولێندرێن ..؟ 

ئه‌ی ئێمه‌، له‌ كوردستاندا به‌ حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستان و خه‌ڵكه‌ تێكۆشه‌ره‌ قوربانیده‌ره‌كه‌یه‌وه‌، به‌ كه‌سوكاره‌ سه‌ربه‌زه‌كانی ئه‌نفالكراو و جینۆسایدكراوه‌كان هه‌ر تاڵاو و مه‌رگه‌مووش بچێژین یا ده‌بێ زیاتر به‌ ئاراسته‌ی نێوده‌وڵه‌تی و كۆمه‌ڵگای مرۆڤایه‌تی كه‌یسه‌كان بجولێنین ..؟ 

ئه‌ی وا باشتر نییه‌، كه‌ وه‌فدێ له‌ به‌غداوه‌ دێ، یا له‌ده‌ره‌وه‌ دێ، له‌ هه‌ر ئاستێ دابێ له‌ گه‌ڵ تاجه‌گوڵینه‌ی سه‌رمێز، سه‌به‌ته‌یه‌كی‌ قوربانی پڕواوپڕ له‌ ئێسك و پرووسك و جه‌مه‌دانی و كه‌لوپه‌ل و ناسنامه‌ی ئه‌نفال و جینۆسایدكراوانیشیان له‌بەر‌ده‌م دابێ و وه‌ك مۆنۆمێنتێكی بچووكراوه‌ی هێماو ره‌مز به‌خشی له‌بیر نه‌كراو وابێت، تا چاو و گوێچكه‌یان پڕكه‌ین له ‌وێنه‌ قێزه‌ونه‌ ناشیرینه‌ وه‌حشیگه‌راییه‌كانی به‌غدا بۆ مافه‌ یاساییه‌ نێوده‌وڵه‌تییه‌كانمان رایانچڵه‌كێنین.

ئه‌رێ ئه‌نفال و جینۆسایدكردنی كوردستان چییان له‌ هۆلۆكۆست كه‌متره‌ ..؟    

   

 

 

 




دوایین هەواڵەکان

پەیامی سەرۆکی هەرێمی کوردستان له‌ یادى دامەزراندنی یەکێتیی زانایانی ئایینی ئیسلامیی کوردستاندا

MONDAY, 21 SEPTEMBER 2020 00:09:48

هەولێر-KDP.info- نێچیرڤان بارزانی سەرۆکی هەرێمی کوردستان، له‌ یادى په‌نجا ساڵه‌ى دامه‌زراندنى یەکێتیی زانایانی ئایینی ئیسلامیی کوردستاندا، پەیامێكی پیرۆزبایی ئاراستەی سەرۆک و ئەندامانی مەکتەبی تەنفیزی و ئەنجومەنی ناوەندیی یەکێتیی زانایانی ئایینی ئیسلامیی کوردستان و سەرجەم مامۆستایان و زانایانی بەڕێزی ئایینی ئیسلامیی کوردستان دەکات.

پەیامی پیرۆزبایی مەكتەبی سیاسی پارتی دیموكراتی كوردستان بۆ ساڵیادی دامەزراندنی یەكێتی زانایانی ئایینی ئیسلامی كوردستان

MONDAY, 21 SEPTEMBER 2020 00:09:00

هەولێر-KDP.info- مەكتەبی سیاسی پارتی دیموكراتی كوردستان پەیامێكی پیرۆزبایی بەبۆنەی یۆبێلی زێڕین و (50)هەمین ساڵیادی دامەزراندنی یەكێتی زانایانی ئایینی ئیسلامی كوردستان بڵاودەكاتەوە، ئەمەی خوارەوە دەقی پەیامەكەیە:

سەرۆك بارزانی پێشوازی لە كونسوڵی تازەی ئەڵمانیا لە شاری هەولێر دەكات

SUNDAY, 20 SEPTEMBER 2020 22:09:36

هەولێر-KDP.info- ڕۆژی یەكشەممە 20ـی ئەیلوولی 2020 لە سەلاحەددین سەرۆك مەسعود بارزانی پێشوازی لە كونسوڵی تازەی ئەڵمانیا لە هەولێر كرد.

لێکۆڵەرێکی میسری بۆ KDP.info: هەرێمی کوردستان ئەلقەی گرێدانی نەوت و غازە لە نێوان ئاسیا و ئەورووپا

SUNDAY, 20 SEPTEMBER 2020 17:09:39

دهۆک -KDP.info- لێکۆڵەرێکی میسری دەڵێت، هەرێمی کوردستان شوێنێکی جوگرافیاییی گرنگی هەیە و فۆکسی جیهان لەسەر هەرێمە کوردستانە، بۆیەش وڵاتانی جیهان دەیانەوێت پەیوەندییەکانیان لەگەڵ هەرێمی کوردستان پتەو و بەهێز بکەن.

 
هێمن هەورامی پێشوازی لە باڵیۆزی فلیپین لە عێراق دەکات

SUNDAY, 20 SEPTEMBER 2020 16:09:47

ھەولێر-KDP. info-  دوای نیوەڕۆی ئەمڕۆ ٢٠/٩/٢٠٢٠ هێمن هەورامی جێگری سەرۆکی پەرلەمانی کوردستان، پێشوازی لەجێنۆڕۆسۆ کاڵۆنج، باڵیۆزی فلیپین لە هەرێمی کوردستان و شاندێکی یاوەری کرد.

 



 
© 2020 Kurdistan Democratic Party, KDP

Contact